الگوهای کش‌کردن دیتابیس

سه الگوی اصلی

۱. Cache-Aside (Lazy Loading) — رایج‌ترین

اپلیکیشن خودش کش را مدیریت می‌کند:

1. خواندن: اول کش → miss → دیتابیس → در کش بگذار
2. نوشتن: دیتابیس → کش را باطل کن (invalidate)

مزایا: کش فقط داده پرکاربرد را دارد؛ مقاوم به خرابی کش (fallback به DB)

عیوب: miss اولیه کند؛ invalidate فراموش شود = داده کهنه!

۲. Write-Through

همه نوشتن‌ها از طریق کش:

1. نوشتن: کش → کش هم دیتابیس را بنویسد (هم‌زمان)
2. خواندن: همیشه کش (داده کامل دارد)

مزایا: داده کش همیشه تازه؛ خواندن سریع همیشگی

عیوب: نوشتن کندتر (دو مرحله)؛ داده بی‌استفاده هم کش می‌شود

۳. Write-Behind (Write-Back)

مثل Write-Through اما نوشتن دیتابیس async:

1. نوشتن: کش (فوری!) → صف → دیتابیس بعداً

مزایا: نوشتن فوق سریع؛ جذب نوسانات نوشتن

عیوب: 💀 کش بمیرد = داده از دست رفته! پیچیده‌ترین

مقایسه

مشکل کلاسیک: Invalidate

در Cache-Aside، بعد از نوشتن:

• ✓ حذف از کش (پیشنهاد) — دفعه بعد از DB می‌خواند
• ✗ آپدیت کش — خطر race condition (دو نوشتن هم‌زمان!)

قاعده معروف: «حذف کن، آپدیت نکن»

جمع‌بندی

• Cache-Aside: ساده و عمومی — استاندارد شروع
• Write-Through: تازه همیشه، نوشتن کند
• Write-Behind: نوشتن سریع، ریسک از دست دادن
• قاعده طلایی: حذف کن، آپدیت نکن