شروع کار با پایتون

اولین برنامه پایتون، آشنایی با REPL، اجرای اسکریپت و تابع print

بیایید شروع کنیم!

حالا که با پایتون آشنا شدیم، وقت آن است که اولین کد خود را بنویسیم! در این مبحث، با روش‌های مختلف اجرای پایتون و تابع مهم print() آشنا می‌شویم.

روش ۱: استفاده از ویرایشگر آنلاین

ساده‌ترین راه برای شروع، استفاده از ویرایشگر آنلاین همین سایت است. کافیست کد را در ویرایشگر بنویسید و دکمه «اجرا» را بزنید. همین!

اولین برنامه ما:

print("سلام دنیا!")

تابع print()

تابع print() مهم‌ترین تابع برای نمایش خروجی در پایتون است. هر چیزی که داخل پرانتز قرار دهید، نمایش داده می‌شود:

print("متن")
print(42)
print(3.14)
print(True)

چاپ چند مقدار با هم

می‌توانید چند مقدار را با کاما از هم جدا کنید — پایتون به‌طور خودکار بین آن‌ها فاصله می‌گذارد:

print("نام:", "علی", "سن:", 25)

پارامتر sep

با پارامتر sep می‌توانید جداکننده را تغییر دهید:

print("۱۴۰۳", "۰۵", "۲۸", sep="/")  # 1403/05/28
print("python", "tutorial", sep="-")   # python-tutorial

پارامتر end

به‌طور پیش‌فرض، print در انتها یک خط جدید (Enter) اضافه می‌کند. با end می‌توانید این رفتار را تغییر دهید:

print("در حال بارگذاری", end="...")
print("کامل شد!")

روش ۲: REPL (محیط تعاملی)

REPL (Read-Eval-Print Loop) محیط تعاملی پایتون است. اگر پایتون نصب دارید، ترمینال را باز کنید و python (یا python3) را تایپ کنید:

>>> python
Python 3.12.1
>>> print("سلام")
سلام
>>> 2 + 3
5
>>> name = "علی"
>>> name
'علی'
>>> exit()
REPL برای آزمایش سریع کدهای کوتاه عالی است. برای خروج exit() را تایپ کنید یا Ctrl+Z (ویندوز) / Ctrl+D (مک/لینوکس) را بزنید.

روش ۳: اجرای فایل اسکریپت

برای برنامه‌های بزرگ‌تر، کد را در یک فایل با پسوند .py ذخیره می‌کنیم و آن را اجرا می‌کنیم:

  1. فایل main.py بسازید
  2. کد را در آن بنویسید
  3. ترمینال: python main.py

ساختار یک برنامه پایتون

یک برنامه پایتون معمولاً شامل این بخش‌هاست:

# ۱. کامنت‌ها و توضیحات
# این برنامه یک سلام ساده است

# ۲. وارد کردن ماژول‌ها (در صورت نیاز)
import sys

# ۳. تعریف متغیرها
name = "کاربر"

# ۴. منطق اصلی برنامه
print(f"سلام {name}!")
print(f"به پایتون خوش آمدید")

فاصله و تورفتگی در پایتون

برخلاف بسیاری از زبان‌ها که از آکولاد { } برای تعریف بلوک‌ها استفاده می‌کنند، پایتون از تورفتگی (Indentation) استفاده می‌کند. این یکی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد پایتون است که باعث خوانایی بالای کد می‌شود.

if True:
    print("این داخل بلوک if است")
    print("این هم داخل بلوک است")
print("این خارج از بلوک است")
تورفتگی در پایتون اجباری است! اگر تورفتگی درست نباشد، برنامه خطا می‌دهد. معمولاً از ۴ فاصله (space) استفاده می‌شود.

حساسیت به حروف

پایتون به حروف بزرگ و کوچک حساس است (Case-sensitive):

Name = "علی"
name = "رضا"
NAME = "مریم"

# این سه متغیر متفاوت هستند!
print(name)  # رضا

نقل‌قول در پایتون

برای رشته‌ها می‌توانید از سه نوع نقل‌قول استفاده کنید:

print('تک نقل‌قول')
print("دو نقل‌قول")
print("""چند خطی
می‌تواند
باشد""")

کاراکترهای فرار (Escape Characters)

برای چاپ کاراکترهای خاص از بک‌اسلش \ استفاده می‌شود:

کدمعنی
\nخط جدید (Enter)
\tتب (Tab)
\\بک‌اسلش واقعی
\'تک نقل‌قول
\"دو نقل‌قول
print("خط اول\nخط دوم")
print("ستون ۱\tستون ۲")

دریافت ورودی از کاربر

با تابع input() می‌توانید از کاربر ورودی بگیرید:

name = input("نام شما: ")
print(f"سلام {name}!")
در ویرایشگر آنلاین، input() ممکن است کار نکند چون محیط تعاملی نیست. اما در پایتون محلی به‌خوبی کار می‌کند.

خلاصه

این مبحث بخشی از دوره آموزش کامل پایتون است.

ابزارهای مرتبط